Onderdeel van:
Beleggingsbelastingen België: TOB, RV, Reynders [2026]
📅 Laatst bijgewerkt: 8 mei 2026
· 🏷 Onderwerp: Erfenis, successie, schenking, gewestelijk
· 🇧🇪 Voor: Belgische particulieren
In België is erfenisbelasting (successierechten) een gewestelijke bevoegdheid. Tarieven verschillen tussen Vlaanderen, Brussel en Wallonië. Voor wie vermogen heeft opgebouwd via beleggingen, is deze info belangrijk voor erfenisplanning.
Hoe het werkt
Bij overlijden van een rijksinwoner van België valt zijn vermogen in de successie. De erfgenamen betalen successierechten op hun erfdeel, met tarieven die afhangen van:
- De graad van verwantschap met de overledene.
- De omvang van het erfdeel.
- Het gewest waarin de overledene rijksinwoner was.
Vlaamse tarieven — rechte lijn (kinderen, partner)
Schijftarief op het persoonlijke erfdeel (sinds de Vlaamse hervorming van 1 januari 2026 met een nieuwe vrijstelling):
| Schijf | Tarief |
|---|---|
| 0 – €50.000 | 3% |
| €50.000 – €250.000 | 9% |
| > €250.000 | 27% |
Vrijstellingen voor partner of langstlevende:
– Gezinswoning: de langstlevende partner is volledig vrijgesteld van erfbelasting op de gezinswoning (geen plafond). Kinderen vallen onder het normale tarief op hun aandeel in de gezinswoning.
– Roerende goederen voor partner: vrijstelling van €75.000 (sinds 1 januari 2026; was €50.000).
Vlaamse tarieven — broers/zussen en anderen
| Schijf | Broers/zussen | Andere personen |
|---|---|---|
| 0 – €35.000 | 25% | 25% |
| €35.000 – €75.000 | 30% | 45% |
| > €75.000 | 55% | 55% |
Vlaamse maxima zijn 55% voor zowel broers/zussen als niet-verwanten — niet hoger.
Brussel — rechte lijn (volledige zes-schijven-schaal)
| Schijf | Tarief |
|---|---|
| 0 – €50.000 | 3% |
| €50.000 – €100.000 | 8% |
| €100.000 – €175.000 | 9% |
| €175.000 – €250.000 | 18% |
| €250.000 – €500.000 | 24% |
| > €500.000 | 30% |
Brussel heeft hogere tarieven voor niet-rechte-lijn erfgenamen, oplopend tot 80% voor niet-verwanten.
Wallonië — rechte lijn (negen-schijven-schaal)
| Schijf | Tarief |
|---|---|
| 0 – €12.500 | 3% |
| €12.500 – €25.000 | 4% |
| €25.000 – €50.000 | 5% |
| €50.000 – €100.000 | 7% |
| €100.000 – €150.000 | 10% |
| €150.000 – €200.000 | 14% |
| €200.000 – €250.000 | 18% |
| €250.000 – €500.000 | 24% |
| > €500.000 | 30% |
Wallonië heeft eveneens hogere tarieven voor niet-rechte-lijn erfgenamen, oplopend tot 80% voor niet-verwanten.
⚠️ Waalse hervorming vanaf 2028: het Waalse Parlement heeft op 5 december 2024 een decreet aangenomen dat de successierechten vanaf 2028 substantieel verlaagt. Voor rechte lijn daalt het hoogste tarief van 30% naar 15%; voor niet-verwanten daalt het hoogste tarief van 80% naar 40%; voor broers en zussen daalt het hoogste tarief van 65% naar 33%. Voor Waalse erfenisplanning is dit relevant: de huidige hoge tarieven verdwijnen grotendeels binnen twee jaar.
💡 Maximumtarieven samengevat:
Vlaanderen: 55% • Brussel: 80% • Wallonië: 80%
Let op welk tarief bij welke categorie hoort: de percentages hierboven zijn de maxima voor niet-verwanten. Voor broers en zussen ligt het Waalse maximum op 65% (dat vanaf 2028 naar 33% zakt) en het Brusselse op 65%.
Schenking — een planningsinstrument
Bij leven schenken kan veel goedkoper zijn dan successie.
Vlaamse schenkingstarieven (notariële akte, roerende goederen):
– Rechte lijn / partner: 3% vlak.
– Anderen: 7% vlak.
Brussels en Waals schenkingstarief (notariële akte, roerende goederen):
– Rechte lijn / partner: 3% (Brussel), 3,3% (Wallonië).
– Anderen: hogere vlakke tarieven (per gewest verschillend).
Bankgift zonder notarisact (roerende goederen):
– 0% schenkingsrecht, maar…
– Verdachte periode: als de schenker overlijdt binnen deze termijn, valt het bedrag terug in de successie.
| Gewest | Verdachte periode (sinds) |
|---|---|
| Vlaanderen | 5 jaar sinds 1 januari 2025 |
| Wallonië | 5 jaar sinds 1 januari 2022 |
| Brussel | 5 jaar sinds 1 januari 2026 |
💡 Een typische strategie: jaarlijks een bedrag schenken aan kinderen via bankgift, met de 5-jaars-overlevingstermijn in gedachten. Voor mensen met €500k+ vermogen kan dit tienduizenden tot honderdduizenden euro’s successierechten besparen.
⚠️ Belangrijk over progressievoorbehoud (cumulatie van schenkingen): voor roerende goederen (effecten, geld) wordt in geen enkel gewest gecumuleerd binnen 3 jaar voor het tarief — elk vlak tarief geldt zelfstandig. De 3-jaars-cumulatie geldt enkel voor onroerende schenkingen (en zelfs daarvan in een specifieke vorm).
Effectenrekening, meerwaardebelasting en pensioencapital
Effectenrekening + ETF: valt in de gewone successie. Belangrijk voor de nieuwe meerwaardebelasting (sinds 2026): de overgang via erfenis valt buiten het toepassingsgebied van de meerwaardebelasting (geen belastbaar feit). De erfgenaam neemt in beginsel de aanschaffingsprijs van de overledene over voor de berekening van toekomstige meerwaardebelasting. Voor effecten die de overledene reeds vóór 1 januari 2026 bezat, geldt de marktwaarde op 31 december 2025 als referentiebasis (referentiedatum: 31 december 2025, niet de datum van overlijden). Een aparte step-up bij overlijden bestaat niet in de Belgische wet. Voor effecten die de overledene na 1 januari 2026 aankocht, geldt de originele aankoopprijs van de overledene als basis.
Tak21/tak23-verzekering: je kunt begunstigden aanduiden — dit kan de effectieve successietax verminderen, afhankelijk van de structuur. Vaak gunstig voor erfenisplanning.
Pensioenkapitaal (EIP, IPT, pensioensparen): wordt typisch uitgekeerd bij pensionering of overlijden volgens specifieke regels — niet hetzelfde als gewone successie.
Voor wie is erfenisplanning relevant?
- Vermogen >€250.000 — boven de schijven die in de hoge tarieven vallen.
- Geen rechte lijn-erfgenamen — verre familie of vrienden betalen tot 55% (Vlaanderen) of 80% (Brussel/Wallonië).
- Eigenaar van vastgoed — vooral in Brussel met hoge waardes.
- Gepensioneerde Belgen met aanzienlijk vermogen — laatste levensfase is timing voor schenkingen.
Praktische tip
Een vermogensplan maken met een notaris en/of een erfenisspecialist is voor mensen boven €500k vermogen meestal de moeite. Honoraria typisch €1.000-3.000, maar besparingen op successie kunnen tienduizenden tot honderdduizenden euro’s bedragen.
🔗 Zie Belgische beleggingsbelastingen voor het bredere fiscale kader en Schenking effecten aan kinderen voor specifieke schenkingsstrategieën.
Veelgestelde vragen
Wat zijn de Vlaamse successietarieven in rechte lijn?
Sinds de Vlaamse hervorming van 1 januari 2026 geldt op het persoonlijke erfdeel een schijftarief van 3 % tot €50.000, 9 % tussen €50.000 en €250.000, en 27 % boven €250.000. Deze tarieven gelden voor kinderen en de partner.
Hoe verschillen de maximumtarieven tussen Vlaanderen, Brussel en Wallonië?
Vlaanderen plafonneert op 55 % voor zowel broers/zussen als niet-verwanten. Brussel en Wallonië gaan hoger: tot 80 % voor niet-verwanten. Die 80 % geldt voor niet-verwanten. Voor broers en zussen is het Waalse maximum 65 % — dat vanaf 2028 naar 33 % daalt.
Welke vrijstellingen gelden in Vlaanderen voor de langstlevende partner?
De langstlevende partner is volledig vrijgesteld van erfbelasting op de gezinswoning — zonder plafond. Voor roerende goederen geldt sinds 1 januari 2026 een vrijstelling van €75.000 (voorheen €50.000). Kinderen vallen wel onder het normale tarief op hun aandeel in de gezinswoning.
Wat verandert er in Wallonië vanaf 2028?
Het Waalse Parlement heeft op 5 december 2024 een decreet aangenomen dat de successierechten vanaf 2028 substantieel verlaagt. Voor rechte lijn daalt het hoogste tarief van 30 % naar 15 %; voor niet-verwanten van 80 % naar 40 %. De huidige hoge Waalse tarieven verdwijnen dus grotendeels binnen twee jaar.
Wat kost een schenking van roerende goederen via een notariële akte?
In Vlaanderen geldt een vlak tarief van 3 % in rechte lijn of voor de partner, en 7 % voor anderen. In Brussel is het rechte-lijn-tarief 3 %, in Wallonië 3,3 %. Voor anderen gelden in Brussel en Wallonië hogere vlakke tarieven, per gewest verschillend.
Hoe lang is de verdachte periode bij een bankgift zonder notarisact?
Een bankgift kent 0 % schenkingsrecht, maar als de schenker binnen de verdachte periode overlijdt, valt het bedrag terug in de successie. De termijn bedraagt in alle drie de gewesten 5 jaar: in Vlaanderen sinds 1 januari 2025, in Wallonië sinds 1 januari 2022, in Brussel sinds 1 januari 2026.
Hoe interageert een geërfde effectenrekening met de nieuwe meerwaardebelasting?
De overgang via erfenis is geen belastbaar feit voor de meerwaardebelasting; de erfgenaam neemt in beginsel de aanschaffingsprijs van de overledene over. Voor effecten die de overledene reeds vóór 1 januari 2026 bezat, geldt de marktwaarde op 31 december 2025 als referentiebasis (referentiedatum: 31 december 2025, niet de datum van overlijden). Een aparte step-up bij overlijden bestaat niet in de Belgische wet. Voor effecten die de overledene na 1 januari 2026 aankocht, geldt de originele aankoopprijs van de overledene als basis.
Voor wie is erfenisplanning vooral relevant?
Vooral voor wie een vermogen boven €250.000 heeft, geen erfgenamen in rechte lijn (verre familie of vrienden betalen tot 55 % in Vlaanderen of 80 % in Brussel/Wallonië), vastgoed bezit — vooral in Brussel met hoge waardes — of als gepensioneerde Belg een aanzienlijk vermogen heeft. Honoraria van een notaris of erfenisspecialist (typisch €1.000-3.000) wegen vaak niet op tegen de mogelijke besparingen.
Bronnen
- Vlaamse Belastingdienst — Erfbelasting tarieven
- Brussels Hoofdstedelijk Gewest / FOD Financiën — Successierechten
- Wallonisch Gewest — Droits de succession
- Wikifin — Erfenis en schenking
- Notaris.be — Tarieven erfenis en schenking
Schenking van effecten aan je kinderen: hoe en wanneer?
Schenking van effecten aan je kinderen in België: bankgift vs notariële schenking, Vlaamse 3%-tarieven, 5-jaarsregel en CGT-impact onder de regels van 2026.
