📅 Laatst bijgewerkt: 16 mei 2026
· 🏷 Onderwerp: Meerwaardebelasting 10%, aangifte AJ 2027, broker-inhouding, opt-out
· 🇧🇪 Voor: Belgische particulieren die in 2026 verkopen
Wat ga je leren?
- Hoe de 10% meerwaardebelasting sinds 1 januari 2026 op jouw verkopen wordt geheven — en wanneer je broker dat zelf afhandelt
- Welke opt-out-deadlines Bolero, Keytrade, MeDirect en Saxo hanteren (verschillen per broker, sommige al voorbij)
- Hoe je je verkopen aangeeft op Tax-on-Web in voorjaar 2027 — welke vakcodes, in welke volgorde
- Wat de foto-waarde van 31 december 2025 is en hoe je die bewijst als je broker er niets mee deed
- Hoe de €10.000-vrijstelling werkt, hoe je hem tussen partners splitst, en hoe de €1.000-carry-forward concreet uitpakt
- Welke transacties buiten scope vallen (vastgoed, pensioensparen, vennootschap)
⚠️ Belangrijk. Dit artikel beschrijft de wet zoals die in werking is per 16 mei 2026 (Wet van 6 april 2026, BS 21 april 2026). De uitvoeringsbesluiten rond de exacte vakcodes op het AJ 2027-aangifteformulier, FIFO-volgorde van de carry-forward, en het inhoudingsformulier worden in de tweede helft van 2026 nog gepubliceerd door de FOD Financiën. We werken dit artikel bij zodra het definitieve formulier verschijnt (Q1 2027). Voor je persoonlijke situatie: raadpleeg een fiscalist of accountant.
1. De drie regels die je echt moet kennen
Onthoud deze drie zinnen. De rest van het artikel is uitvoering.
- Op gerealiseerde meerwaarden boven €10.000 per persoon per jaar betaal je 10% op de winst die je maakt op aandelen, ETF’s, beleggingsfondsen, beleggingsverzekeringen en cryptomunten.
- De aanschafprijs voor de wet = de marktwaarde op 31 december 2025 (de “foto-waarde”). Alles wat je vóór die datum kocht, geldt fiscaal alsof je het op die avond opnieuw kocht.
- Verliezen verreken je eerst, dan pas pas je de vrijstelling toe. De volgorde is: bruto-winsten min verliezen (binnen hetzelfde kalenderjaar) = netto-meerwaarde. Daarop trek je de €10.000-vrijstelling af. Wat overblijft, belast je tegen 10%. Restverlies kun je niet meenemen naar volgend jaar.
Dat is de wet. Hieronder zit de praktijk.
De wet in cijfers
| Element | Regel |
|---|---|
| Tarief | 10% op netto-meerwaarden boven de jaarlijkse vrijstelling |
| Jaarlijkse vrijstelling | €10.000 per persoon |
| Carry-forward van niet-gebruikte vrijstelling | Maximaal €1.000/jaar opgespaard, max €5.000 cumulatief (jaar 6+ → tot €15.000 vrijstelling beschikbaar in dat jaar) |
| Step-up van kostprijs | Marktwaarde op 31 december 2025 geldt als fiscale aanschafprijs |
| Werkelijke historische kost-aantoning | Toegelaten tot 31 december 2030, als die hoger is |
| Aanmerkelijk belang (≥20% in één vennootschap) | Glijdend tarief 1,25% – 10%, met €1 mln aparte vrijstelling (eenmaal per rollende 5-jaarsperiode per persoon, niet jaarlijks) |
| Verkoop binnen verbonden kring | 33% vlak |
| Beroepsmatige speculatie | Blijft 33% als divers inkomen (artikel 90 WIB92, ongewijzigd) |
| In werking | 1 januari 2026 |
| Brokerinhouding verplicht | 1 juni 2026 |
Bron: Wet houdende invoering van een meerwaardebelasting op financiële activa, 6 april 2026, Belgisch Staatsblad 21 april 2026; FOD Financiën circulaire 2026 i.v.m. uitvoering.
Wat valt erbuiten
- Vastgoed. De bestaande meerwaardetax op onroerend goed blijft van toepassing (16,5% binnen 5 jaar; voor bouwgronden 33% binnen 5 jaar, 16,5% tussen 5 en 8 jaar, daarna vrijgesteld). Hoofdverblijfplaats is altijd vrijgesteld — geen 5-jaar-houdperiode. Zie ook de pillar Vastgoed als belegging.
- Pensioensparen en langetermijnsparen. Volledig buiten scope. De uitkering blijft belast volgens de eigen regels (8% anticipatieve heffing op 60, etc.). Ook spaarverzekeringen in Tak 21 of Tak 23 mét fiscaal voordeel (pensioensparen, langetermijnsparen) blijven altijd buiten scope.
- Beleggingsverzekeringen Tak 21 binnen 8 jaar. Wie een klassieke Tak 21-verzekering (zonder fiscaal pensioen-voordeel) afkoopt binnen 8 jaar na afsluiting, betaalt de bestaande roerende voorheffing van 30% op een fictief rendement van 4,75% per jaar — niet op je werkelijke gerealiseerde winst, wat in de praktijk vaak gunstiger uitvalt dan het op het eerste zicht lijkt. Na 8 jaar valt deze 30% RV-regel volledig weg en treedt de 10% meerwaardebelasting in de plaats — er is dus géén dubbele belasting. Tak 23 en Tak 26/44 zonder fiscaal voordeel zitten in scope van de meerwaardebelasting vanaf dag één (geen 8-jaar-carve-out).
- Vennootschappen. Vennootschappen vallen onder de vennootschapsbelasting, niet onder deze nieuwe taks.
- Klassieke spaarrekeningen. De rente blijft onder roerende voorheffing — op een gereglementeerde spaarrekening is de eerste schijf van €1.020 per persoon vrijgesteld; daarboven geldt het preferentieel tarief van 15% (niet 30% — dat standaardtarief geldt voor dividenden en niet-gereglementeerde spaarinkomsten). De meerwaardebelasting raakt enkel financiële activa.
2. Twee aangiftepaden: broker-inhouding of zelf aangeven
Wat je in voorjaar 2027 moet doen, hangt af van één vraag: heeft je broker in 2026 automatisch 10% ingehouden op jouw verkopen?
| Situatie | Wie houdt in | Wat doe je in AJ 2027 |
|---|---|---|
| Belgische broker, geen opt-out | Broker houdt 10% in vanaf 1 juni 2026 | Je geeft brutomeerwaarde én ingehouden voorheffing aan; krijgt teruggave als je onder €10k blijft of verliezen had |
| Belgische broker, opt-out tijdig | Niemand | Je geeft alles zelf aan op Tax-on-Web (Pad 2) |
| Buitenlandse broker (DEGIRO, IBKR, Trade Republic) | Niemand | Je geeft alles zelf aan op Tax-on-Web (Pad 2) |
| Crypto-exchange | Niemand | Je geeft alles zelf aan op Tax-on-Web (Pad 2) |
💡 De keuze tussen broker-inhouding en opt-out hangt af van je netto-positie (winst minus verliezen), niet van je bruto-winst. Twee scenario’s:
- Eén broker, alle winst daar, verwachte netto-meerwaarde boven €10.000 → broker-inhouding is praktisch — je broker doet het werk. Je krijgt het te veel ingehouden bedrag later automatisch terug via je aangifte als de uiteindelijke netto-meerwaarde toch lager uitkomt.
- Eén broker, verwachte netto-meerwaarde onder €10.000 → opt-out bespaart je een teruggave-cyclus van een jaar.
- Meerdere brokers (Belgisch + buitenlands, of verliezen op één broker en winsten op een andere) → opgepast. Je Belgische broker houdt 10% in op je bruto-winst bij hém — zonder rekening te houden met verliezen elders. Een reader met €23k bruto-winst bij Bolero + €4k verlies bij DEGIRO heeft netto €19k, niet €23k — maar Bolero houdt sowieso 10% van €23k in. Je krijgt het te veel terug via je aangifte (Voorbeeld 3 toont hoe), maar dat duurt een jaar. In deze situatie kan opt-out aantrekkelijker zijn omdat je dan zelf het netto-resultaat berekent en alleen op het juiste bedrag belast wordt.
Kortom: voor wie alleen bij één Belgische broker handelt is inhouding meestal het simpelste pad. Voor wie cross-broker handelt of veel beweegt rond het €10.000-plafond verdient opt-out een serieuze overweging.
3. Pad 1 — je Belgische broker houdt in
🕒 Tijdgevoelige sectie — laatste review: 16 mei 2026. Broker-deadlines en interne procedures veranderen snel. Volgende verplichte review: 1 juni 2026 (na inwerkingtreding inhouding). Controleer altijd je broker.
De drie grote Belgische brokers — Bolero (KBC), Keytrade Bank, MeDirect — hanteren sinds 1 juni 2026 een automatische inhouding van 10% op gerealiseerde meerwaarden van Belgische ingezetenen. Saxo Bank België ook, met een eigen overgangsperiode. Lynx en ING Self Invest (waar ETF-orders via Bolero lopen) volgen dezelfde regel.
Opt-out-deadlines per broker — let op, sommige zijn al voorbij
| Broker | Eigen opt-out-deadline 2026 | Hoe |
|---|---|---|
| Bolero (KBC) | 29 mei 2026 (bevestigd primaire bron) | Via Bolero-platform → Profiel → Fiscaal — verifieer exacte navigatie in de live interface |
| Keytrade Bank | 31 mei 2026 (bevestigd via Keytrade FAQ) | Via Keytrade-portaal → Mijn fiscaliteit — verifieer exacte navigatie in de live interface |
| Saxo Bank België | Uiterlijk 30 juni 2026 als buitenste grens; opt-out-keuze opent naar verwachting eind mei 2026 | Saxo stuurt een e-mailverwittiging wanneer de optie opengaat in SaxoTraderGO → Profiel → Belasting |
| MeDirect | Onbevestigd per 16 mei 2026 — naar verwachting binnen statutaire termijn | Controleer via de MeDirect-app of klantendienst |
| ING Self Invest | Onbevestigd per 16 mei 2026 — naar verwachting binnen statutaire termijn | Controleer via Home’Bank of klantendienst |
⚠️ De statutaire opt-out-termijn in de wet zelf is 31 augustus 2026 (oorspronkelijk 30 juni 2026, verschoven door een wetswijziging in het voorjaar van 2026 — vermoedelijk de Programmawet 2026, te bevestigen bij publicatie van de volledige wettekst). Maar individuele brokers mogen een eigen, vroegere deadline opleggen omdat zij hun systemen op 1 juni 2026 al moeten kunnen draaien. Wie z’n broker op 1 augustus belt voor een opt-out kan dus te laat zijn. Controleer altijd je broker — voor MeDirect en ING Self Invest is de exacte datum op moment van schrijven nog niet definitief gepubliceerd op hun platform.
💡 Saxo regulatoire nuance. Saxo Bank België is het Belgisch bijkantoor van Saxo Bank A/S (Denemarken), primair onder toezicht van de Deense DFSA. De automatische inhouding door Saxo is operationeel bevestigd via hun eigen communicatie, maar of een buitenlands bijkantoor wettelijk verplicht is tot inhouding onder de Wet van 6 april 2026 of dit vrijwillig doet als service, is een fiscaal-juridische vraag die voor grote bedragen door een fiscalist beantwoord wordt.
Hoe ziet de aangifte eruit voor wie laat inhouden?
De broker stuurt je fiches in maart 2027 (vergelijkbaar met de fiche 281 voor dividenden). Daarop staan:
- Totale brutomeerwaarde van 2026
- Totale meerwaarde-verliezen van 2026
- Ingehouden 10% als voorheffing
Op je Tax-on-Web-aangifte voor AJ 2027 (in te dienen voorjaar 2027) komt dit in Vak VII (roerende inkomsten) of een nieuw subvak voor financiële meerwaarden — de exacte vakcode is bij publicatie van dit artikel nog niet definitief vastgesteld. We werken dit artikel bij zodra de FOD het formulier publiceert (verwacht Q1 2027).
Twee scenario’s:
- Je had meer dan €10.000 winst. De ingehouden 10% blijft staan; je hoeft niets extra te betalen.
- Je bleef onder de €10.000 (of had per saldo verlies). Je geeft de bruto-cijfers aan; de fiscus telt eerst je vrijstelling weg en geeft het te veel ingehouden bedrag terug bij je belastingafrekening. Verwacht teruggave eind 2027 of begin 2028 — geen versnelde route.
4. Pad 2 — je buitenlandse broker houdt niets in
Buitenlandse brokers houden geen Belgische meerwaardebelasting in. DEGIRO, IBKR, Trade Republic, Lightyear, BUX, Scalable Capital — geen van deze platforms is verplicht om iets aan de Belgische staat door te storten. De Wet van 6 april 2026 raakt enkel Belgisch-vergunde of in België actieve brokers met Belgische klanten.
Dat betekent dat je in voorjaar 2027 het volledige rekenwerk zelf moet doen.
Wat verzamel je nu (mei–december 2026)?
Voor élke verkoop die je in 2026 maakt:
- Aankoopprijs voor 31/12/2025 of werkelijke historische prijs (jouw keuze, hoogste mag) — bewaar broker-fiches, aankoopbevestigingen, en je 31/12/2025-statement (zie sectie 5)
- Verkoopprijs in 2026 — broker-fiches, transactie-overzicht
- Brokerkosten + TOB + bewaarloon — bewaar ze voor je eigen administratie. Niet aftrekbaar bij de berekening van de meerwaardebelasting (FOD: “Bij het bepalen van de fiscale meerwaarde mag u geen kosten of taksen aftrekken”). Ze verminderen je werkelijke nettowinst, niet je belastbare meerwaarde.
- Valutawisselkoers op transactiedag — bij USD/EUR-paren, gebruik ECB-koers van die dag (bewaar het FX-rapportje)
- Periode-totaal Reynders-component voor obligatie-ETF’s (broker geeft dit aan als “interestcomponent” op de jaaroverzicht)
Concreet op Tax-on-Web (nog niet vastgelegd)
🕒 Tijdgevoelige sectie — laatste review: 16 mei 2026. Vakcodes zijn pas definitief vastgesteld bij publicatie van het AJ 2027-formulier (Q1 2027). Volgende verplichte review: bij eerste publicatie van het officiële formulier.
⛔ De exacte vakcodes voor AJ 2027 zijn op moment van schrijven (16 mei 2026) NIET door de FOD Financiën vastgelegd. Het definitieve aangifteformulier voor inkomstenjaar 2026 publiceert de FOD pas in Q1 2027 (zoals elk jaar). Onderstaande tabel is uitsluitend een structurele projectie van welke velden je mag verwachten — niet een lijst codes om in 2027 in te vullen. Vul deze codes niet blindelings in als je AJ 2027-aangifte indient. Wij updaten dit artikel zodra de FOD het officiële formulier publiceert; de definitieve codes verschijnen daarna ook in MyMinfin.
Zodra de FOD het AJ 2027-formulier publiceert, verwachten we — gebaseerd op de uitvoeringsbesluiten in voorbereiding — een aparte sectie binnen Vak VII, of een nieuwe subvak voor “meerwaarden op financiële activa, niet onderworpen aan inhouding”. Daarin geef je per actief-categorie aan:
| Veld | Wat | Code (te publiceren door FOD Q1 2027) |
|---|---|---|
| Bruto-meerwaarde aandelen + ETF’s | Som van alle gerealiseerde winsten op aandelen, beleggingsfondsen, ETF’s | ? (Q1 2027) |
| Bruto-verliezen | Som van alle gerealiseerde verliezen in zelfde kalenderjaar | ? (Q1 2027) |
| Vrijstelling toe te passen | Standaard €10.000 (carry-forward indien van toepassing) | ? (Q1 2027) |
| Belastbare meerwaarde (netto) | Verschil → automatisch berekend | (afgeleid) |
| Crypto-meerwaarden | Aparte regel binnen Vak XV of nieuwe rubriek | ? (Q1 2027) |
Vergeet ook Vak XIII (rubriek A, code 1075-89) niet als je bij een buitenlandse broker zit. Dat blijft de verplichte aanmelding van de buitenlandse rekening op de NBB-CAP — los van de meerwaardebelasting. Wie nog niet aangemeld is bij de NBB (eenmalig, gratis) moet dat doen vóór de aangifte. Zie onze gids NBB CAP aangifte buitenlandse rekening voor de procedure.
5. Foto-waarde 31 december 2025: bewaar dit nu
Dit is de stille killer van veel aangiftes. De wet zegt dat je fiscale aanschafprijs gelijk is aan de marktwaarde op 31 december 2025 om 23.59 uur — tenzij je een hogere werkelijke historische prijs kunt aantonen.
In de praktijk komen we drie situaties tegen.
Situatie A — Belgische broker met automatische step-up
Bolero, Keytrade en MeDirect hebben een snapshot van portefeuillewaarde op 31/12/2025 automatisch opgeslagen in jouw account. Je hoeft niets te doen. De broker hanteert die waarde als kostbasis bij elke 2026-verkoop. Vraag wel een PDF-export van je 31/12/2025-statement (Profiel → Documenten → Jaaroverzicht 2025) en sla die op buiten het broker-platform — voor het geval je later van broker verandert.
⚠️ Portefeuille verhuizen tussen brokers in 2026? Belangrijk om te weten: een transfer van Bolero naar bv. DEGIRO verplaatst je posities, maar niet automatisch je fiscale step-up basis. De nieuwe broker kent vaak alleen de huidige marktwaarde op de transferdatum, niet de 31/12/2025-waarde van je oorspronkelijke kostbasis. Resultaat: bij een latere verkoop bij DEGIRO mist je broker de gegevens om je correcte kostbasis te bewijzen aan de FOD. Bewaar je 31/12/2025-statement van de oude broker PDF + screenshot, vóór je transfereert. Je zult het zelf moeten aanleveren bij je AJ 2027-aangifte.
Situatie B — Buitenlandse broker zónder automatische step-up
DEGIRO, IBKR, Trade Republic publiceren geen Belgisch-fiscale step-up. Je hebt twee bewijsbronnen nodig:
- De waardering op 31/12/2025 — Trade Republic en DEGIRO publiceren een maandelijks portefeuille-overzicht dat je per december-overzicht kunt ophalen. IBKR-rapportage werkt anders: ga naar Performance & Reports → Statements → Custom Statement en kies “31 December 2025 — Activity & Position”.
- Historische aankoopbevestigingen — bewaar de oorspronkelijke transactie-tickets van vóór 2026 in een aparte map. Tot 31 december 2030 mag je die hogere werkelijke prijs gebruiken in plaats van de 31/12/2025-waarde, als die hoger is.
💡 Doe dit deze week, ook als je dit jaar nog niet wil verkopen. Brokers archiveren oude statements meestal slechts 7 jaar. Schermafbeelding + PDF-export → cloud (twee plaatsen, bijvoorbeeld een Drive + lokale schijf).
⚠️ “Ik heb géén 31/12/2025-statement bewaard en mijn broker biedt er ook geen aan.” Dit is een reëel probleem voor niet-Belgisch-vergunde brokers. Drie fallback-paden, in volgorde van robuustheid:
- Maandoverzicht december 2025 + slotwaarde — bijna alle brokers (DEGIRO, IBKR, Trade Republic) sturen of leveren een maandelijks overzicht. Het december-2025-overzicht toont je positie op de laatste handelsdag van december (typisch 30/12 of 31/12). Dat is voor de fiscus een aanvaardbare proxy.
- Historische koers + bewijs van eigenaarschap — als je het exacte aantal eenheden kent dat je op 31/12/2025 hield, vermenigvuldig met de officiële slotkoers van die datum (raadpleegbaar bij Yahoo Finance, Investing.com, Bloomberg-archief). Combineer met een ouder broker-overzicht dat je positie op een eerdere datum bevestigt. Dit is zwakker bewijs maar verdedigbaar.
- Werkelijke historische aankoopprijs — als de 31/12/2025-waarde niet te reconstrueren is en je oorspronkelijke aankoopprijs is hoger, gebruik die. Tot 31/12/2030 is dat een wettige optie. Bewaar de originele aankoopbevestigingen.
Wat de fiscus niet zal aanvaarden: een geclaimde kostbasis zonder enig spoor of bewijs. Bij twijfel: een geschat eindewaarde-bewijs gecombineerd met aankoopbewijzen is altijd beter dan niets.
Situatie C — Crypto: je hebt extra speelruimte
Voor cryptomunten geldt een aparte transitieregel: je mag tot 31 december 2030 kiezen tussen de marktwaarde op 31/12/2025 of de werkelijke historische aankoopprijs als kostbasis. Per actief, niet per portefeuille.
In de praktijk: voor coins die je vóór 2025 voor laag kocht en in 2025 enorm in waarde stegen, kies je de hoge 31/12/2025-waarde (kleinere meerwaarde bij latere verkoop). Voor coins die je in 2024 op de top kocht en die sindsdien gezakt zijn, kies je de hogere historische prijs.
Belangrijk: bewaar on-chain proof (transactie-hash van je oorspronkelijke aankoop) plus een eventuele exchange-fiche. DAC8 (EU Directive 2023/2226) verplicht crypto-exchanges om transactiegegevens van EU-ingezetenen vast te leggen vanaf 1 januari 2026 — maar de Belgische uitvoeringswet werd pas aangenomen op 12 maart 2026. De eerste rapportages aan de FOD volgen naar verwachting in 2027 (over inkomstenjaar 2026). Het netwerk is dus nog niet volledig operationeel voor jouw 2026-aangifte, maar de dataverzameling door de exchanges is wél gestart — je controle-spoor moet daar tegen kunnen.
6. Drie uitgewerkte voorbeelden
Tijd om de wet en het formulier te combineren.
Voorbeeld 1 — IWDA-verkoop met een nette winst
Sofie, 38 jaar, getrouwd, alleenstaande beleggingsrekening bij Bolero.
- Aankoop 200 stuks IWDA in 2018–2022 voor gemiddeld €60/stuk → totaal kostprijs €12.000
- Waarde 31/12/2025: €100/stuk → fiscale aanschafprijs = €20.000
- Verkoopt alle 200 stuks in oktober 2026 voor €110/stuk → opbrengst €22.000
- Brokerkosten verkoop: €10 (zie kader hieronder — niet aftrekbaar)
Berekening:
| Lijn | Bedrag |
|---|---|
| Bruto verkoop | €22.000 |
| Fiscale aanschafprijs (foto-waarde 31/12/2025) | – €20.000 |
| Belastbare meerwaarde | €2.000 |
| Vrijstelling 2026 | – €2.000 (zit ruim onder €10.000) |
| Te betalen meerwaardebelasting | €0 |
⚠️ Brokerkosten zijn niet aftrekbaar. De FOD Financiën stelt expliciet: “Bij het bepalen van de fiscale meerwaarde mag u geen kosten of taksen aftrekken.” Sofie’s €10 transactiekost vermindert dus haar werkelijke nettowinst, maar verschijnt niet in de fiscale berekening. Hetzelfde geldt voor de TOB, eventuele effectentaks en bewaarloon — allemaal niet aftrekbaar van de meerwaarde.
Wat Sofie doet:
- Bolero houdt al 10% in bij de verkoop (€200 op de fiscale meerwaarde van €2.000) — automatisch, want ze koos niet voor opt-out.
- In voorjaar 2027 geeft ze de bruto-meerwaarde + ingehouden bedrag aan op Tax-on-Web.
- De fiscus past de vrijstelling toe en stort de €200 terug in haar belastingafrekening.
Les: zonder opt-out moet ze wachten op haar geld. Met opt-out had ze niets moeten terugvragen, maar dan moest ze wél zelf aangeven en zelf alles bewijzen. Voor één-orde-per-jaar verkopers is opt-out vaak het simpelste pad.
Voorbeeld 2 — Bitcoin van €5.000 naar €100.000
Jonas, 31 jaar, ongehuwd, koopt al sinds 2017 bitcoin via Bitstamp en bewaart in eigen wallet.
- Aankopen 2017–2024: totaal €5.000 voor 0,8 BTC (gemiddeld €6.250/BTC)
- Marktwaarde 31/12/2025: €80.000/BTC × 0,8 = €64.000
- Verkoopt 0,5 BTC in juni 2026 voor €120.000/BTC = €60.000 opbrengst (een halve eenheid, niet alle bitcoin)
- Bewaarde 31/12/2025-statement van Bitstamp + screenshots
Berekening (volgens FIFO):
| Lijn | Bedrag |
|---|---|
| Verkoop 0,5 BTC | €60.000 |
| Fiscale aanschafprijs (FIFO — eerst-binnen-eerst-uit; alle 0,8 BTC werden vóór 2026 gekocht en krijgen dezelfde 31/12/2025-step-up van €80.000/BTC) → 0,5 × €80.000 | – €40.000 |
| Bruto meerwaarde | €20.000 |
| Vrijstelling 2026 | – €10.000 |
| Belastbare meerwaarde | €10.000 |
| Meerwaardebelasting 10% | €1.000 |
💡 Belangrijk over de berekeningsmethode. De wet schrijft voor crypto-partial-verkopen de FIFO-methode voor (first-in, first-out) — per cryptomunt per wallet of exchange. In dit voorbeeld levert FIFO numeriek hetzelfde resultaat op als een pro-rata-allocatie omdat alle 0,8 BTC vóór 2026 zijn aangekocht en dus dezelfde 31/12/2025-step-up van €80.000/BTC dragen. In een gemengde portefeuille met zowel pre-2026 als post-2026-aankopen van dezelfde munt geeft FIFO een ander resultaat dan pro-rata — verkocht eerst worden de oudste eenheden met de step-up-basis; pas daarna kom je aan de post-2026-aankopen met hun werkelijke aankoopprijs.
Wat Jonas doet:
- Bitstamp houdt niets in (geen Belgisch-vergunde inhouding).
- Hij sluit het kalenderjaar af zonder verdere verkopen, dus geen verlies-compensatie mogelijk.
- In voorjaar 2027 geeft hij de €20.000 aan op Tax-on-Web (Vak XV of nieuwe crypto-rubriek — wachten op definitieve formulier), de vrijstelling van €10.000 wordt automatisch toegepast, hij betaalt €1.000 belasting bij zijn afrekening.
- Hij meldt z’n exchange-account ook op Vak XIII rubriek A code 1075-89 als buitenlandse financiële rekening — Bitstamp is een in Luxemburg gevestigde MiCA-vergunde CASP (CSSF licence N00000003, sinds mei 2025).
Mechanica om te onthouden, géén handelsadvies: verliezen op andere financiële activa die in hetzelfde kalenderjaar gerealiseerd worden, mogen worden gesaldeerd met winsten — verlies op 28 december 2026 telt mee, verlies op 2 januari 2027 niet meer voor het 2026-saldo. Maar een verlies creëren puur om belasting te besparen is bijna nooit een goede beleggingsbeslissing: je verkoopt vermogen tegen een lagere prijs om €100-€1.000 belasting te ontwijken. Voor wie z’n portefeuille rond het jaareinde herziet om reëele redenen (rebalancing, samenstelling, verkeerd gepositioneerd actief) is de kalenderjaar-grens wel relevant. Bespreek dit niet met je broker; bespreek het met een fiscalist.
Voorbeeld 3 — Verlies en winst in hetzelfde jaar
Mieke, 44 jaar, ongehuwd, belegt actief via Bolero + DEGIRO.
In 2026 maakt ze:
- Bij Bolero: ETF-verkoop met +€8.000 meerwaarde in maart
- Bij DEGIRO: aandelenpakket NN Group verkocht met +€15.000 meerwaarde in juni
- Bij DEGIRO: positie Aedifica verkocht met –€4.000 verlies in november
Methodologische kanttekening — GVV/REIT-categorisering
In dit voorbeeld verkoopt Mieke een positie in Aedifica (een Belgische GVV, beursgenoteerd aandeel). De vraag of een GVV-verlies verrekenbaar is met winsten op gewone aandelen en ETF’s hangt af van de categorisering onder de meerwaardebelasting. Acht onafhankelijke fiscale professionals — Tiberghien, Loyens & Loeff, EY, KPMG, PwC, Cazimir, DVD Tax Law en Moore Law — lezen de wet zo dat beursgenoteerde GVV’s (zoals Aedifica en Cofinimmo) onder dezelfde categorie “beursgenoteerde aandelen / financiële instrumenten” vallen als IWDA-ETF’s en NN Group-aandelen. Compensatie zoals hierboven berekend blijft naar die lezing mathematisch overeind. Geen enkele geraadpleegde bron benoemt GVV’s expliciet als aparte categorie, maar het ontbreken van een FOD-circulaire op 2026-05-17 betekent dat dit een convergent-impliciete lezing is — professionele consensus, geen formele FOD-bevestiging. Raadpleeg een erkend fiscaal adviseur bij portefeuilles met substantiële GVV-posities zolang de FOD-circulaire uitblijft. Zie ook verliesverrekening 2026 § 4 (cross-link actief zodra TX-04 NL verschijnt).
Berekening (geconsolideerd per kalenderjaar):
| Lijn | Bedrag |
|---|---|
| Brutomeerwaarden | +€23.000 |
| Brutoverliezen | – €4.000 |
| Netto meerwaarde | €19.000 |
| Vrijstelling 2026 | – €10.000 |
| Belastbare meerwaarde | €9.000 |
| Meerwaardebelasting 10% | €900 |
Bolero hield op de €8.000 al €800 in (geen opt-out gekozen).
Wat Mieke doet:
- Geeft bij Tax-on-Web 2027 alles aan: zowel Bolero-meerwaarde + ingehouden voorheffing, als DEGIRO-meerwaarde, als DEGIRO-verlies.
- De fiscus consolideert: totaal verschuldigd is €900. Bolero hield €800 in.
- Mieke betaalt het verschil — €100 — bij haar belastingafrekening.
Les: verliezen werken alleen binnen kalenderjaar. Had Mieke haar Aedifica-verlies pas in januari 2027 gerealiseerd, dan was haar belastbare basis €19.000 geweest in plaats van €15.000 — vier kalenderdagen verschil kosten haar €400 belasting.
7. De €10.000-vrijstelling uitgelegd, zonder mythes
Drie hardnekkige misverstanden zien we keer op keer.
Misverstand 1: “Mijn partner en ik delen samen €10.000”
Fout. De vrijstelling is per fysieke persoon. Een gehuwd, wettelijk samenwonend of feitelijk samenwonend stel met elk een eigen effectenrekening heeft samen €20.000 vrijstelling per kalenderjaar — de wet kijkt naar de individuele aanslagplichtige, niet naar de gezinssituatie.
Praktische gevolg: als je op één naam belegt en je partner heeft niets, laat je €10.000 vrijstelling per jaar liggen. Voor wie boven het plafond uitkomt, kan een rekening op partner-naam (mits eigen bijdrage en eigen beheer — geen schijn-constructie) een legitieme optimalisatie zijn. Geen advies in dit artikel — bespreek met je fiscalist of notaris, vooral als je niet gehuwd of niet wettelijk samenwonend bent (voor feitelijk samenwonenden gelden verschillende erfrechtelijke en huwelijksvermogensrechtelijke regels die de constructie kunnen beïnvloeden).
Misverstand 2: “Niet gebruikt is verloren — net als pensioensparen”
Half fout. Niet-gebruikt deel van de €10.000 schuift mee als carry-forward: per jaar kun je maximaal €1.000 opsparen, met een totaal plafond van €5.000 cumulatief over vijf jaar.
Concreet: heb je in 2026 maar €4.000 winst gemaakt? Dan zit er €6.000 ongebruikte ruimte. Daarvan mag je €1.000 doorschuiven naar 2027 (niet de volledige €6.000). In jaar 6 — waarin je theoretisch het maximum hebt opgespaard — kun je dus over €10.000 + €5.000 = €15.000 vrijstelling beschikken bij een grote verkoop.
Waarom het plafond? Om te vermijden dat mensen tien jaar lang niets verkopen en dan in jaar 11 een €100.000-winst belastingvrij realiseren. De wetgever wilde een bescheiden bonus voor wie consistent onder het plafond blijft, geen accumulator-mechanisme.
Misverstand 3: “Als ik niet verkoop, ontsnap ik aan deze belasting”
Klopt. De meerwaarde is pas belastbaar bij realisatie — bij verkoop, bij omruiling, of in sommige gevallen bij overdracht. Wie z’n IWDA tot in lengte van dagen vasthoudt, betaalt nooit een euro meerwaardebelasting op die positie.
Maar drie kanttekeningen:
- Erfenis is géén belastbare realisatie — en er is géén step-up bij overlijden. De overledene betaalt geen meerwaardebelasting bij overlijden. Maar de erfgenamen erven de fiscale kostbasis van de overledene (of de 31/12/2025-step-up als die hoger was voor pre-2026 activa). Er is géén automatische herwaardering naar de marktwaarde op erfdatum. Wie een portefeuille erft die na 2025 sterk in waarde gestegen is, betaalt 10% CGT op die volledige aangroei bij latere verkoop — niet alleen op wat sinds erfdatum is bijgekomen. Erfbelasting in het gewest van de overledene komt daar nog bovenop (Vlaanderen 3/9/27% rechte lijn; Wallonië en Brussel verschillen — zie Erfenisbelasting België per gewest).
- Schenking tijdens leven is géén belastbare realisatie voor de schenker. Je betaalt als schenker geen meerwaardebelasting op de gecedeerde positie — schenkingen zijn expliciet uitgesloten uit de scope van de Wet van 6 april 2026. De begiftigde neemt de fiscale aanschafprijs van de schenker over; verkoopt de begiftigde later, dan wordt zijn meerwaarde berekend op basis van de oorspronkelijke kostbasis van de schenker (of de 31/12/2025-step-up als die hoger was). Anti-misbruik (art. 344 WIB92) kan in theorie van toepassing zijn op kunstmatige constructies, maar een eenvoudige schenking aan kinderen in normaal familiaal beheer valt daar niet automatisch onder. Voor estate-planning-optimalisatie raadpleeg een notaris of fiscalist.
- Wijziging van fiscale woonplaats (verhuizen uit België) kan een fictieve realisatie opwekken — een exit-belasting op de niet-gerealiseerde meerwaarde tot op de dag van vertrek. Voor verhuis binnen EU/EEA (en in beginsel ook naar landen waarmee België een dubbelbelastingverdrag heeft) geldt een automatisch betalingsuitstel van 2 jaar; verkoop je in die periode niet en blijf je inwoner van dat land, dan vervalt de exit-heffing.
⚠️ Verhuizen voornamelijk om de meerwaardebelasting te vermijden, is geen geldige strategie. De algemene anti-misbruik-bepaling in artikel 344 §1 WIB92 stelt de fiscus in staat een verhuis te herkwalificeren als constructief zonder primair fiscaal motief — en de belasting alsnog op te eisen. Wie een vertrek overweegt om reëel niet-fiscale redenen (werk, familie, levensfase), moet dat onderbouwen met documentatie. Wie hierover twijfelt: dit is een gesprek voor een fiscaal advocaat, niet voor één educatief artikel.
8. Reynders + meerwaardebelasting: betaal je twee keer?
Dit is misschien wel de meest gestelde vraag van 2026. Antwoord: nee, geen dubbele belasting — maar de twee taksen werken op verschillende onderdelen van dezelfde winst.
Wat doet wat
| Type ETF | Reynders-taks (30%) | Meerwaardebelasting (10%) |
|---|---|---|
| Pure aandelen-ETF (IWDA, VWCE) | Geen Reynders (geen obligatie-component) | 10% op de hele realisatie — voor VWCE (Belgisch-vergunde kapitaliserende ETF, 1,32% TOB) geldt dit ook |
| Obligatie-ETF (>25% bonds, of >10% bij aankopen vanaf 2018) | 30% op interest-component | 10% op het saldo (echte koersmeerwaarde) |
| Gemengde ETF / actieve mengfondsen | 30% op interest-component | 10% op het saldo |
| Crypto | Geen Reynders | 10% op realisatie |
| Direct gehouden aandelen | Geen Reynders | 10% op realisatie |
Uitgewerkt voorbeeld bond-ETF:
Je verkoopt een bond-ETF na 5 jaar. Totale bruto-meerwaarde: €3.000.
De broker rapporteert dat €2.000 daarvan toerekenbaar is aan opgebouwde rente-inkomsten (Reynders-component) en €1.000 aan echte koersbeweging (CGT-component).
| Component | Tarief | Belasting |
|---|---|---|
| Reynders-component €2.000 | 30% | €600 |
| Echte koerswinst €1.000 | 10% (binnen €10k vrijstelling → €0) | €0 |
| Totaal | — | €600 |
Belangrijk: in dit voorbeeld blijft de €1.000 echte koerswinst onder de jaarlijkse vrijstelling. Stel dat je in datzelfde jaar nog €15.000 ETF-winst maakte, dan vult het Reynders-deel niet je vrijstellingsplafond aan — die geldt enkel op het 10% CGT-deel.
Operationeel: Belgische brokers houden Reynders al jaren automatisch in op verkopen. De nieuwe meerwaardebelasting komt boven op Reynders, met de splitsing op de fiche van je broker.
Volledige uitleg over Reynders zelf, inclusief de 10%/25% obligatiedrempels en distribuerende uitzonderingen: zie Reynders-taks uitgelegd.
9. Zes veelgemaakte fouten
We auditen elk artikel via een drie-laagse rule (auteur / fact-check / adversarieel) en kruisten zes terugkerende fouten in adviezen die we online tegenkomen.
- “Ik kreeg geen broker-fiche dus ik hoef niets aan te geven.” Fout. Buitenlandse brokers sturen geen fiche; jij blijft aangifteplichtig. Niet aangeven = potentieel fiscale fraude.
- “Ik kan mijn ETF-kostprijs uit 2019 gebruiken in plaats van de 31/12/2025-waarde.” Alleen als de werkelijke historische prijs hoger is dan de 31/12/2025-waarde. Anders moet je de wettelijke step-up gebruiken. In bijna alle gevallen tussen 2018 en 2024 is de marktwaarde van 31/12/2025 hoger dan de historische aankoopprijs, dus de step-up is in je voordeel.
- “Mijn broker houdt al 10% in, dus ik hoef niets aan te geven.” Fout. Je moet de bruto-meerwaarde + ingehouden voorheffing aangeven, zelfs als het saldo nul is. De aangifte = je vehikel om je vrijstelling toe te passen — en zonder aangifte krijg je het te veel ingehouden bedrag niet terug.
- “Ik bewaar geen 31/12/2025-statement, broker heeft het toch.” Brokers archiveren statements doorgaans 5–7 jaar. Wie pas in 2029 verkoopt en dan van broker verandert, kan vastlopen. Maak nu een offline kopie.
- “Verliezen mag ik aftrekken van toekomstige meerwaarden.” Fout. Verliesverrekening werkt enkel binnen hetzelfde kalenderjaar. Wat je verlies op 28 december 2026 niet kunt wegstrepen tegen winst, ben je definitief kwijt.
- “Crypto valt onder de oude 33%-speculatieregel, niet onder de nieuwe 10%.” Half waar. De 33% regel (artikel 90 WIB92, divers inkomen, beroepsmatige speculatie) blijft bestaan voor wie niet binnen normaal vermogensbeheer handelt — actief day-trading, leningen op crypto, complexe DeFi-strategieën. Voor de gemiddelde “ik koop bitcoin en hou hem jaren bij”-belegger geldt de nieuwe 10%. Bij twijfel: vraag een ruling bij de DVB — de ruling-praktijk sinds 2017 is publiek.
⚠️ Reclassificatie als artikel 90 33% is duurder dan het lijkt. Wie door de fiscus onder artikel 90 (divers inkomen) wordt geplaatst, betaalt 33% op de volledige winst zonder €10.000-vrijstelling en zonder 31/12/2025-step-up bescherming (die laatste werkt alleen binnen het 10%-regime). Voor DeFi-actieve of frequent-handelende crypto-investeerders kan dit het verschil maken tussen €1.000 en €40.000 belasting op dezelfde transactie. Vraag een ruling voor je significant gaat handelen, niet erna.
Bronnen & verder lezen
Wettelijke teksten:
– Wet van 6 april 2026 houdende invoering van een meerwaardebelasting op financiële activa, BS 21 april 2026 — primaire bron
– Programmawet 2026, verschuiving opt-out naar 31 augustus
– FOD Financiën — circulaire 2026 i.v.m. de meerwaardebelasting
– Artikel 90 WIB92 (divers inkomen, ongewijzigd voor speculatie)
– Artikel 19bis WIB92 (Reynders-taks, ongewijzigd)
– EU Directive 2023/2226 (DAC8) — automatische crypto-rapportage vanaf 1 januari 2026
Belgische analyses (secundaire bron):
– FOD Financiën — Meerwaardebelasting FAQ
– Tiberghien — Wet van 6 april 2026 toelichting
– PwC België — Capital gains tax briefing 2026
– EY België — Belgium CGT 2026 explainer
– VRT NWS — explainer meerwaardebelasting
Onze gerelateerde artikelen:
– Pillar Belgische beleggingsbelastingen — overzicht van TOB, RV, meerwaardebelasting en Reynders in één pagina
– Foto-waarde 31 december 2025 voor ETF en crypto: hoe bewijzen (volgende artikel in deze reeks, binnenkort)
– Effectentaks 0,30% boven €1 miljoen
– NBB CAP — buitenlandse rekening aanmelden
– ETF beleggen in België — complete gids
Disclaimer. Invest now publiceert educatief materiaal, geen persoonlijk advies. Belastingregels veranderen jaarlijks; cijfers in dit artikel zijn correct per 16 mei 2026. Voor je persoonlijke situatie raadpleeg je een fiscalist, accountant of de FOD Financiën. Volledige disclaimer in de voettekst.
Lees ook: crypto aangeven: vak XV of vak VII

![Beleggingsbelastingen België: TOB, RV, Reynders [2026]](https://investnow.be/wp-content/uploads/2026/06/08-belasting-belgie-1024x538.png)