Laatst bijgewerkt: 2026-06-30 · Leestijd: 12 min · Onderwerp: NBB Centraal Aanspreekpunt, effectenrekeningen, FOD Financiën toegang · Voor: Belgische beleggers met een effectenrekening bij Bolero, Keytrade, DEGIRO, Saxo, IBKR of een andere broker
Op deze pagina
- Wat verandert er per 1 december 2026?
- § 1 Wat is het CAP (Centraal Aanspreekpunt)?
- § 2 Wat rapporteren banken en brokers vanaf 1/12/2026?
- § 3 Wat kan de fiscus nu met die data?
- § 4 Wat betekent dit voor u als belegger?
- § 5 Privacy en gegevensbescherming
- § 6 Praktische checklist
- Bronnen & verder lezen
Wat verandert er per 1 december 2026?
Vanaf 1 december 2026 kan de fiscus in de kluis kijken van elke Belgische effectenrekening. Dat is de kern van de uitbreiding van het Centraal Aanspreekpunt (CAP) van de Nationale Bank van België (NBB). Tot nu toe registreerde het CAP of u een rekening had en, sinds januari 2022, geaggregeerde saldobedragen per rekeninghouder — niet de inhoud per instrument en niet per rekening afzonderlijk. Vanaf 1/12/2026 rapporteren banken en brokers ook de individuele inhoud per rekening: welke effecten u aanhoudt per ISIN-code, hoeveel stuks, en wat ze waard zijn.
Dit verandert voor elke Belgische belegger met een effectenrekening bij een Belgische instelling. Maar ook beleggers met een rekening bij een buitenlandse broker (DEGIRO, Saxo Bank, Interactive Brokers) worden indirect geraakt: hun eigen aangifteplicht bij de NBB CAP blijft bestaan en wordt strenger gecontroleerd.
De rechtsgrondslag voor de CAP-uitbreiding is de Wet van 18 december 2025 houdende diverse bepalingen (gepubliceerd in het Belgisch Staatsblad van 30 december 2025, NUMAC 2025009647). De wet voerde tevens nieuwe anti-misbruikregels in voor de taks op de effectenrekeningen (JTER). De verdubbeling van de JTER van 0,15% naar 0,30% is opgenomen in een afzonderlijk wetgevingsspoor — de Programmawet van 30 mei 2026 (Doc 56K1378), aangenomen in plenaire op 28 mei 2026 en gepubliceerd in het Belgisch Staatsblad van 1 juni 2026 (editie 2). Het nieuwe tarief van 0,30% is van toepassing op referentieperiodes die eindigen vanaf 1 juni 2026.
Wat betekent dit concreet? Welke gegevens worden precies doorgegeven? Wat kan de fiscus wel en niet zien? En wat moet u als belegger nu doen? Deze pagina geeft antwoord, op basis van primaire bronnen en analyses van Belgische belastingadviesbureaus.
§ 1 Wat is het CAP (Centraal Aanspreekpunt)?
Het CAP is een centraal register dat de Nationale Bank van België (NBB) beheert. Het werd opgericht bij de Wet van 8 juli 2018 inzake de identificatie van de houders van financiële rekeningen (geraadpleegd 2026-05-17). Het doel is eenvoudig: de fiscus op één plek laten zien of iemand een bank- of effectenrekening heeft in België.
Vóór de uitbreiding van 1/12/2026 registreerde het CAP het volgende:
- Of u een zichtrekening, spaarrekening of effectenrekening hebt bij een Belgische instelling (niet de inhoud)
- Of u een lening of verzekeringscontract hebt bij een Belgische instelling
- Uw naam en rijksregisternummer en de naam van de financiële instelling
Wat het CAP vóór 2026 niet bijhield:
- Welke effecten u precies aanhield (aandelen, obligaties, fondsen)
- De ISIN-codes van individuele instrumenten
- Hoeveel stuks of welke waarde per rekening
De operationele regels zijn vastgelegd in de Koninklijke Besluiten van 7 april 2019 en 22 april 2019. Alle Belgische banken, brokers, verzekeraars en andere financiële instellingen zijn verplicht mee te werken.
Wie kon het CAP raadplegen?
De toegang was beperkt. De FOD Financiën kon het CAP raadplegen, maar alleen als er een concreet vermoeden van belastingontduiking was, met motivering. In de praktijk was CAP-raadpleging een uitzonderingsinstrument, geen routinecontrole. Dat verandert fundamenteel op 1 december 2026.
§ 2 Wat rapporteren banken en brokers vanaf 1/12/2026?
De Wet van 18 december 2025 (BS 30 december 2025) breidt het CAP op twee manieren uit: meer gegevens per rekening, én per rekening in plaats van per rekeninghouder.
Nieuwe verplichte gegevens per effectenrekening
Vanaf 1 december 2026 rapporteren Belgische financiële instellingen voor elke effectenrekening:
| Gegevenstype | Wat precies |
|---|---|
| Rekeningidentificator | Uniek nummer per rekening per instelling |
| Rekeninghouder | Naam en rijksregisternummer |
| Effectenposities | ISIN-code per instrument |
| Waarde | Saldo in euro per rekening |
| Aantal instrumenten | Stuks per ISIN |
| Rekeningsstatus | Open of gesloten |
| Volmachten | Identiteit van gevolmachtigden (* mogelijk reeds vóór 2026 gerapporteerd — niet bevestigd als nieuw veld per Wet 18/12/2025) |
De exacte technische veldspecificaties (welke ISIN-velden, in welk formaat, via welke NBB-interface) worden vastgelegd in een Koninklijk Besluit als bedoeld in artikel 108 §4 van de Wet van 18 december 2025 — dat op de publicatiedatum van dit artikel nog niet was gepubliceerd. De tabel hierboven weerspiegelt de gegevenstypen zoals omschreven in de wet zelf (art. 106-110); de exacte technische invulling kan afwijken.
Van geaggregeerd naar per rekening
Dit is de grootste structurele verandering. Vóór 2026 rapporteerden banken samengevoegde totaalbedragen per rekeninghouder. Vanaf 1/12/2026 rapporteren zij per rekening afzonderlijk. Daardoor kan de fiscus splitsingsconstructies opsporen — wanneer beleggers hun portefeuille over meerdere rekeningen spreiden om onder de effectentaks-drempel van €1 miljoen te blijven.
Wie moet rapporteren?
- Belgische banken (KBC, Belfius, ING, Argenta, …)
- Belgische beursvennootschappen en brokers (Bolero, Keytrade, …)
- Belgische verzekeraars (voor beleggingsverzekeringen)
- Aanbieders van cryptoactiva gevestigd in België (eveneens vanaf 1/12/2026)
Buitenlandse brokers (DEGIRO — Nederland, Saxo Bank — Denemarken, Interactive Brokers — VS) vallen niet onder de directe rapportageplicht aan het NBB CAP. Als u bij hen een rekening hebt, bent u zelf verplicht die eenmalig te melden via de CAP-aangifte bij opening, en daarna jaarlijks te vermelden in uw belastingaangifte (zie § 4).
Rapportagefrequentie
- Doorlopend: bij opening of sluiting van een rekening — conform de bestaande rapportagetermijnen in de uitvoerings-KB’s (doorgaans binnen 5 werkdagen). De specifieke termijnen voor de nieuwe effectengegevens worden vastgelegd bij KB als bedoeld in art. 108 §4 Wet 18/12/2025.
- Halfjaarlijks: balansen per 30 juni en 31 december
§ 3 Wat kan de fiscus nu met die data?
Directe toegang — geen fraudevereiste meer
De grootste wettelijke wijziging is de toegangsregel voor de FOD Financiën. Vóór 1 december 2026 was een CAP-raadpleging alleen mogelijk bij een concreet en gemotiveerd vermoeden van belastingfraude — een procedurele drempel die de raadpleging zeldzaam maakte. Vanaf 1 december 2026 heeft de FOD Financiën toegang tot de effectengegevens in het CAP voor de controle van de JTER — zonder dat een voorafgaand fraudevermoeden vereist is (art. 103-104 Wet 18/12/2025). De toegang verloopt via een gestructureerd risicobeoordelingsproces (art. 105 §3): dossiers worden geselecteerd op basis van risicofactoren; de-pseudonimisering vindt alleen plaats bij bevestigd risico. De analyse van Simont Braun (maart 2026) (geraadpleegd 2026-06-30) spreekt van “directe toegang zonder fraudedrempel.”
Wat de fiscus concreet kan controleren
- Of u uw effectenrekeningen correct hebt aangegeven in uw belastingaangifte
- Of de totale waarde van uw effectenrekeningen de drempel van € 1 miljoen voor de JTER overschrijdt
- Of er sprake is van een splitsingsconstructie: dezelfde persoon met meerdere rekeningen om onder de drempel te blijven
- Of de door uw broker ingehouden JTER overeenkomt met de werkelijke rekeningwaarden
Integratie met Tax-on-Web aanslagjaar 2027
Voor het aanslagjaar 2027 (inkomsten/belastbaar tijdperk 2026, aangifte in te dienen in 2027) verwacht de belastingadministratie dat CAP-data zal worden gebruikt voor automatische kruiscontroles in Tax-on-Web (dit is een redelijke verwachting op basis van de wettelijke toegang, niet een bevestigd FOD-implementatieplan op 2026-05-17). Uw belastingaangifte wordt vergeleken met de CAP-records. Significante afwijkingen kunnen leiden tot een vraag om inlichtingen of een belastingverhoging.
Wettelijk vermoeden van misbruik
De antimisbruikregel voor de JTER — ingevoerd bij artikel 201/4 van het Wetboek Diverse Rechten en Taksen (WDRT) door de Programmawet van 18 juli 2025 (BS 29 juli 2025) — introduceert een weerlegbaar vermoeden van belastingmisbruik voor twee scenario’s, aldus de analyse van Titeca (december 2025) (geraadpleegd 2026-06-30):
- Het spreiden van effecten over meerdere rekeningen bij verschillende instellingen om de JTER-drempel van € 1 miljoen te ontwijken
- Het omzetten van gedematerialiseerde effecten naar effecten op naam (die vrijgesteld zijn van de JTER)
Het vermoeden is weerlegbaar, maar de bewijslast ligt bij de belastingplichtige.
§ 4 Wat betekent dit voor u als belegger?
(a) Consistentie van uw aangifte
Als u een effectenrekening hebt bij een Belgische broker of bank, is die rekening zichtbaar in het CAP. De waarden die u opgeeft in uw belastingaangifte (Tax-on-Web) moeten overeenkomen met de CAP-gegevens. Kleine afwijkingen door afrondingen of valutatijdverschillen zijn normaal; grote afwijkingen trekken de aandacht van de fiscus.
Praktische regel: bewaar uw rekeninguittreksels per 30 juni en 31 december, want dat zijn de twee meetmomenten voor de JTER-grondslag.
(b) Buitenlandse brokers — afzonderlijke NBB-aangifte blijft verplicht
Hebt u een rekening bij DEGIRO (Nederland), Saxo Bank (Denemarken), Interactive Brokers (VS) of een andere buitenlandse broker? Die valt niet onder de automatische CAP-rapportage. U bent verplicht elke buitenlandse rekening eenmalig te melden bij het NBB CAP — uiterlijk bij het indienen van uw personenbelastingaangifte voor het jaar van opening. De melding doet u via het portaal cappcc.nbb.be. Daarna moet u de buitenlandse rekening jaarlijks vermelden in uw belastingaangifte (vak XIII A, code 1075). Een herhaalde CAP-aangifte is niet nodig zolang de rekening open blijft — maar bij afsluiting van de rekening (of bij wijzigingen aan de rekeninggegevens) moet u dat ook melden aan het NBB CAP.
Deze meldingsplicht bestond al vóór 2026 — de CAP-uitbreiding verandert de eenmalige NBB-aangifte niet. Maar de combinatie van directe FOD-toegang tot Belgische rekeningen én uw eigen aangifte van buitenlandse rekeningen maakt de kruiscontrole voor de fiscus een stuk effectiever.
(c) Wat staat er nog níét in het CAP
Niet alles is zichtbaar via het CAP:
- Cryptoactiva bij buitenlandse platforms (Coinbase, Kraken, Binance, …): buiten CAP, zelf aangeven in uw belastingaangifte (vak XV of vak VII — zie de aparte pagina over crypto-aangifte)
- Goudstaaf- en edelmetalenposities: buiten CAP
- Beleggingen in een vennootschapsstructuur: de vennootschapsrekening staat in het CAP, maar uw persoonlijke aangifte volgt andere regels
Vergeet niet dat de CAP-uitbreiding samen loopt met de invoering van de meerwaardebelasting op financiële activa (Wet 6 april 2026) en de verdubbeling van de JTER naar 0,30% (Programmawet van 30 mei 2026, BS 1 juni 2026, editie 2 — van toepassing op referentieperiodes die eindigen vanaf 1 juni 2026). Samen versterken die maatregelen de fiscale transparantie rond effectenrekeningen aanzienlijk.
§ 5 Privacy en gegevensbescherming
Wettelijk kader
Het CAP valt onder de Belgische wet van 30 juli 2018 betreffende de bescherming van persoonsgegevens (geraadpleegd 2026-05-17), die de Europese AVG/GDPR omzet in Belgisch recht. Het toezicht ligt bij de Gegevensbeschermingsautoriteit (GBA).
In 2020 uitte de GBA kritiek op de CAP-uitbreiding: de centralisatie van financiële persoonsgegevens werd omschreven als een “onnodige, bijzonder verregaande en risicovolle centralisatie” die niet proportioneel is aan de beoogde doelstellingen, aldus GBA Advies 122/2020 van 26 november 2020, geciteerd in de Tiberghien-analyse op Jubel (geraadpleegd 2026-05-17).
De wetgever is toch doorgegaan, maar moest extra technische waarborgen inbouwen (versleuteling en strikt toegangsbeheer).
Bewaartermijn
Gegevens worden 10 jaar bewaard na het einde van het belastbaar tijdperk waarin de rekening wordt gesloten, conform de Wet van 8 juli 2018 inzake het CAP en de uitvoerings-KB’s (geraadpleegd 2026-06-30).
Let op: voor de gegevens die de FOD Financiën ontvangt in het kader van de nieuwe JTER-controlebevoegdheid geldt een kortere termijn — maximaal één jaar na de verjaring van alle relevante vorderingen (art. 201/9/7 §1 Wet 18/12/2025). De 10-jaar bewaartermijn betreft het CAP-register zelf.
Wie heeft toegang tot uw CAP-gegevens?
| Instantie | Voorwaarde |
|---|---|
| FOD Financiën | Directe toegang voor JTER-controle (vanaf 1/12/2026) |
| Justitie en politie | Via gerechtelijke procedure |
| NBB zelf | Systeembeheer en toezicht |
| U (rekeninghouder) | Op eigen verzoek via cappcc.nbb.be |
Uw eigen CAP-data opvragen
Via het portaal cappcc.nbb.be (geraadpleegd 2026-05-17) kunt u met uw eID of itsme-app uw eigen CAP-dossier inzien. U ziet welke rekeningen geregistreerd staan en welke instelling ze heeft gemeld. Dit is een nuttige controle om te verifiëren of alle rekeningen correct geregistreerd zijn — en om eventuele fouten tijdig te laten corrigeren.
§ 6 Praktische checklist
De volgende acties zijn aangewezen vóór 1 december 2026:
☑ Maak een inventaris van uw effectenrekeningen
Noteer alle rekeningen bij Belgische én buitenlandse instellingen: rekeningnummer, instelling, land.
☑ Sluit ongebruikte rekeningen
Lege rekeningen blijven in het CAP geregistreerd totdat ze formeel gesloten zijn. Sluit rekeningen die u niet meer gebruikt.
☑ Controleer uw buitenlandse rekeningen in het CAP
Hebt u al uw buitenlandse rekeningen gemeld bij de NBB CAP (eenmalige verplichting voor bestaande rekeningen)? Gebruik cappcc.nbb.be. Vervolgens vermeldt u de buitenlandse rekening jaarlijks in uw belastingaangifte (vak XIII A). Bij afsluiting van een buitenlandse rekening moet u dat opnieuw aan het NBB CAP melden.
☑ Bewaar uw rekeninguittreksels per 30 juni en 31 december
Dit zijn de twee referentiemomenten voor de JTER. U hebt die uittreksels nodig als uw broker de taks verkeerd heeft ingehouden of als de fiscus vragen stelt.
☑ Controleer de consistentie van uw AJ 2027-aangifte
Wanneer u uw belastingaangifte indient voor aanslagjaar 2027, controleer dan of de vermelde waarden van uw effectenrekeningen overeenkomen met de halfjaarlijkse gemiddelden die uw broker heeft gerapporteerd aan het CAP.
☑ Vraag uw eigen CAP-data op
Via cappcc.nbb.be kunt u met eID of itsme-app inloggen en uw dossier raadplegen. Zo weet u exact wat de fiscus kan zien.
☑ Raadpleeg een belastingadviseur bij complexe situaties
Meerdere rekeningen bij verschillende instellingen, een vennootschapsstructuur, of een gemengde portefeuille van Belgische en buitenlandse rekeningen? Laat de situatie screenen door een erkend belastingadviseur.
Bronnen & verder lezen
Primaire bronnen
- NBB — Centraal Aanspreekpunt (CAP/CPC) — nbb.be/en/central-credit-registers/cpc (geraadpleegd 2026-05-17)
- NBB CAP-portaal voor rekeninghouders — cappcc.nbb.be (geraadpleegd 2026-05-17)
- Wet van 8 juli 2018 inzake de identificatie van de houders van financiële rekeningen en financiële contracten (wettelijke grondslag origineel CAP) — via NBB.be (geraadpleegd 2026-05-17)
- Wet van 18 december 2025 houdende diverse bepalingen (uitbreiding CAP tot effectengegevens + JTER-verdubbeling) — gepubliceerd Belgisch Staatsblad 30 december 2025 — samenvatting via Jubel.be (geraadpleegd 2026-05-17)
- FOD Financiën — CAP-procedure — financien.belgium.be (geraadpleegd 2026-05-17)
- Gegevensbeschermingsautoriteit (GBA) — gegevensbeschermingsautoriteit.be (geraadpleegd 2026-05-17)
Secundaire bronnen — belastingadviesbureaus
- Simont Braun — “Balancing Oversight and Privacy: The New CPC Rules on Crypto and Securities Accounts” (maart 2026) — simontbraun.eu (geraadpleegd 2026-05-17)
- Titeca — “Amendment to Securities Tax: New Anti-Abuse Rules and Expanded Supervision” (december 2025) — titeca.be (geraadpleegd 2026-05-17)
- Tiberghien — “Wordt het centraal aanspreekpunt een vermomd vermogensregister?” — jubel.be (geraadpleegd 2026-05-17)
Gerelateerde pagina’s op investnow.be
- Effectentaks 0,15% → 0,30%: voor wie en vanaf wanneer?
- Meerwaardebelasting 2026: aangifte in Tax-on-Web
- Crypto aangeven: vak XV vs vak VII
De eerste rapportage-cyclus dekt balansen per 31 december 2025 en 30 juni 2026 (bevestigd via Simont Braun maart 2026 + WebSearch synthesebronnen). De datum 30/06/2025 die in een eerdere versie van deze nota verscheen, is onjuist en is verwijderd. De body van het artikel (balansen per 30 juni en 31 december, zonder vermelding van 30/06/2025) is CORRECT. Dit impliceren retroactieve rapportage voor 31/12/2025-saldi die vóór inwerkingtreding vallen — is bevestigd via de wet + Simont Braun.
3. Exacte wetsartikelen Wet 18 december 2025 — ontbreekt
De artikel-nummers van de Wet van 18 december 2025 die de CAP-uitbreiding regelen zijn niet geciteerd (de research leverde geen exacte artikelnummers). Audit-1 moet de BS-publicatie van 30 december 2025 raadplegen en de relevante artikelen verifiëren en citaten aanvullen in § 2.
4. Scope TAK21/TAK23 en pensioenspaarfondsen — onzeker
Het artikel stelt voorzichtig dat de CAP-uitbreiding focust op effectenrekeningen. Het is onduidelijk of TAK21/TAK23-verzekeringspolissen en pensioenspaarfondsen ook onder de uitgebreide rapportage vallen. Audit-1 moet dit nagaan via NBB-documentatie.
5. Crypto-platforms — buitenlandse platforms onduidelijk
Het artikel stelt dat crypto-platforms gevestigd in België rapporteren, maar het is niet bevestigd of buitenlandse crypto-platforms (Coinbase, Kraken) ook in scope vallen via EU MiCA of afzonderlijke verplichtingen. Audit-1 moet de precieze scope van “aanbieders van cryptoactiva” in de Wet 18 december 2025 verifiëren.
6. Cross-artikel afhankelijkheden
- Verwijzing naar
/nl/effectentaks-0-15-0-30-vanaf-wanneer-en-voor-wie— bestaande draft, status controleren - Verwijzing naar
/nl/meerwaardebelasting-2026-aangifte-tax-on-web— bestaande draft, status controleren - Verwijzing naar
/nl/crypto-aangeven-vak-xv-vs-vak-vii-vakcodes-1444-1440-2440— bestaande draft, status controleren
7. URL-verificatie
Alle links in dit artikel zijn afkomstig uit onderzoek uitgevoerd op 2026-05-17. Vóór publicatie moeten de volgende URL’s worden gecontroleerd op bereikbaarheid en juistheid:
– cappcc.nbb.be (NBB CAP-portaal)
– nbb.be/nl/centraal-aanspreekpunt-voor-rekeningen-en-financiele-contracten
– jubel.be/wet-houdende-diverse-bepalingen-van-18-december-2025-fiscale-maatregelen-uitgelicht
– simontbraun.eu/balancing-oversight-and-privacy-the-new-cpc-rules-on-crypto-and-securities-accounts/
8. Tier-classificatie
Artikel is naar verwachting Tier-1 (statutaire citaten zijn load-bearing: Wet 8 juli 2018, Wet 18 december 2025, BS-referentie). Audit-1 bevestigt finale tier op basis van de body.
END-REMOVED-REVIEWER-NOTES –>

